فیلم Stations of the Cross 2014

مذهب و کودکان موضوعی است که گاهی ناخوشایند به نظر می‌رسد، اما این فیلم برخلاف تصور، شگفت‌آور و دیدنی بود. هرچند مسائل مذهبی در مرکز روایت قرار دارند، علم هم بخش قابل توجهی در قصه‌گویی داشت؛ برای تماشای فیلم لزوماً لازم نیست مذهبی باشید. من از مواجههٔ فیلم با موضوع به‌صورت مناقشه‌آمیز لذت بردم. نتیجهٔ نهایی هر چه باشد، در چارچوب یک داستان سینمایی بهترین...

مذهب و کودکان موضوعی است که گاهی ناخوشایند به نظر می‌رسد، اما این فیلم برخلاف تصور، شگفت‌آور و دیدنی بود. هرچند مسائل مذهبی در مرکز روایت قرار دارند، علم هم بخش قابل توجهی در قصه‌گویی داشت؛ برای تماشای فیلم لزوماً لازم نیست مذهبی باشید. من از مواجههٔ فیلم با موضوع به‌صورت مناقشه‌آمیز لذت بردم. نتیجهٔ نهایی هر چه باشد، در چارچوب یک داستان سینمایی بهترین پایان ممکن به نظر می‌رسد. محتوای فیلم تلاش دارد مسیرِ انسان در دو هزار سال گذشته را نمایش دهد، نه صرفاً برای برجسته‌کردن یک موضوع خاص. فیلم در این مسئله روشن و صریح بود و به همین دلیل توانست تحسین را در جاهای مختلف به‌دست آورد. داستان در چند اپیزود روایت می‌شود و هر اپیزود بر اساس عنوانش پیش می‌رود؛ واضح است که ارتباط نزدیکی با ایمان مسیحی دارد چون ترتیب روایی حفظ شده است. از آنجا که خودم پیرو هیچ آیینی نیستم، این فیلم برایم جنبهٔ مطالعاتی هم داشت. از مقدمه تا نتیجه‌گیری ریتم کندی داشت که خوب کنترل شده بود، هرچند در میانهٔ کار لحظاتی تقریباً از تمرکزم دور شدم، اما بالاخره مثل همیشه توانستم سر جایش بمانم و فیلم را تا آخر دیدم و آن را خیلی دوست داشتم. می‌توان فیلم و محتوایش را از زوایای مختلفی دید؛ انتخاب با شماست، اما به هر شکل فیلم در حفظ توازن و آشکار کردن حقایق موفق است و تماشاگر را به صدور حکم شخصی دعوت می‌کند، زیرا انسان بهتر از هر کس می‌داند چه درست است و چه نادرست—چه ایمان آوردن به دین، چه ایمان به علم—که هردو محصول دست بشرند. گاهی هیچ‌یک از این‌ها برای فهمیدن زندگی ضروری نیست، مثل حیواناتی که مدت‌ها کنار ما زیستند بدون انقلاب تمدنی، ایمان مذهبی یا قوانین پیچیده. نکته این است که کسی که زندگی را می‌فهمد و کسی که در پی دانستن نیست، آنکه می‌فهمد معمولاً زندگی بهتری دارد تا کسی که بین خطوط گرفتار و به پناهگاهِ مذهب پناه می‌برد. آثار تصویربرداری نسبتاً ساده‌اند؛ در بیشتر سکانس‌ها دوربین ثابت است و خیلی پَنتینگ ندارد—تنها در چند جا حرکت دوربین دیده می‌شود. گویی کار فیلمبردار این بود که لنز را در موقعیت درست قرار دهد و بقیه را روی مانیتور زیر نظر بگیرد. بازیگران باید دیالوگ‌های طولانی را حفظ می‌کردند، بعضی سکانس‌ها تا ده دقیقه بدون وقفه جریان دارند. فضاسازی به شکل یک نمایش صحنه‌ای است؛ هر نما (view) ثابت است ولی برای هر سکانس با پس‌زمینه‌های متفاوتی که فیلمنامه می‌خواهد تغییر می‌کند. در ابتدا فکر می‌کردم شاید فیلم اقتباسی از یک نمایش باشد، اما به هر حال اجرای فیلمنامه در جشنوارهٔ برلین مورد توجه قرار گرفته است. ارائهٔ فیلم را دوست داشتم؛ بسیار دقیق و زیبا بود. یکی از درس‌های مهم برای من، دخالت کودکان در آیین‌های مذهبی بود که به‌نظرم تا حدی غیرانسانی است. آموزش دادن به آن‌ها مشکلی ندارد، اما بعضی مناسک و آیین‌ها و اعمال قربانی‌گونه فراتر از قابل‌قبول‌اند. ذهن‌های بی‌گناه تجربه‌ای از سختی‌های زندگی ندارند و هنوز قرار است آن را کشف کنند؛ فقر یا بیماری در خانواده نباید دلیلی برای اجبار کودکان به مشارکت در این مراسم باشد. این مسئله در بسیاری از ادیان وجود دارد و به نظر من نباید اجازه داد نوجوانان و کودکان از نظر جسمی یا روانی در آیین‌هایی شرکت کنند که به آن‌ها آسیب می‌زند. ابتدا کمی مردد بودم که بروم یا نه، اما برای تغییر از سینمای معمولی‌ام تصمیم گرفتم و این فیلم حواس مرا کاملاً جمع کرد—بالاخره موفق شدم و خوشحالم که تجربهٔ متفاوتی داشتم. امروز جوانان علاقه‌مند به فیلم غالباً به هالیوود، بریتانیا یا کره متمایل‌اند، اما گنجینه‌های پنهان زیادی وجود دارد که آن‌ها از دیدنشان غافل‌اند. این فیلم را برای بزرگسالان توصیه می‌کنم؛ بزرگسالان بیشتر از کودکان و جوانان به دیدنش نیاز دارند. امتیاز: ۷/۱۰