فیلم To End All Wars 2001

امتیاز: 9/10 — گواهی تکان‌دهنده و بی‌پرده بر روح انسان «To End All Wars» فیلمی آسوده‌کننده نیست. بر پایه‌ی داستان واقعی اسیران متفقینی که در جنگ جهانی دوم مجبور به ساخت خط آهن بورما شدند، فیلمی است خشن، روحانی و در عین حال عمیقاً انسانی دربارهٔ تاب‌آوری در برابر آنچه تاب‌پذیر نیست. برای تماشاگرانی که شخصیت‌پردازی را بر جلوه‌های بصری ترجیح می‌دهند، پیچیدگی اخلاقی را بر...

امتیاز: 9/10 — گواهی تکان‌دهنده و بی‌پرده بر روح انسان «To End All Wars» فیلمی آسوده‌کننده نیست. بر پایه‌ی داستان واقعی اسیران متفقینی که در جنگ جهانی دوم مجبور به ساخت خط آهن بورما شدند، فیلمی است خشن، روحانی و در عین حال عمیقاً انسانی دربارهٔ تاب‌آوری در برابر آنچه تاب‌پذیر نیست. برای تماشاگرانی که شخصیت‌پردازی را بر جلوه‌های بصری ترجیح می‌دهند، پیچیدگی اخلاقی را بر قهرمانی ساده‌انگارانه می‌خواهند و داستان‌هایی می‌پسندند که بار عاطفی‌شان را از خلال رنج و کرامت به دست می‌آورند، این فیلم واجد تماشا است. محور تحول شخصیتی که فیلم را می‌سازد همان‌طور که در بهترین سریال‌هایی که نقد کرده‌ام — مانند خانوادهٔ برآمده از «فایرفلای»، مسیر بازتوانی در «المنتری»، یا هویت و تاب‌آوری در «اورفان بلک» — «To End All Wars» در نهایت دربارهٔ تحول است. فیلم حول چهار مرد می‌چرخد: ارنست گوردون (Ciarán McMenamin)، افسر اسکاتلندی که ایمانش تا مرز نابودی آزموده می‌شود؛ راینر (Robert Carlyle)، آمریکایی بدگمان که فقط به بقا باور دارد؛ داستی (Mark Strong)، آدمی عمل‌گرا و قهرمانانه در خفا؛ و نوگوچی (Yukiyoshi Ozawa)، فرماندهٔ ژاپنی که نظام افتخار سخت‌گیرانه‌اش توسط انسانیت اسیران به چالش کشیده می‌شود. آنچه این فیلم را متمایز می‌کند، امتناعش از ارائهٔ رستگاری‌های آسان است. راینر به قدیس تبدیل نمی‌شود؛ او تبدیل به موجودی پیچیده‌تر می‌شود، مردی که دلیلی برای زیستن بیرون از پوست خود پیدا می‌کند. ایمان گوردون نابود می‌شود و سپس به شکلی بازسازی می‌یابد که جای قضاوت ندارد. این مسیر دردناک، به‌زحمت به‌دست‌آمده و عمیقاً باورپذیر است. فضایی بی‌رحم و بدون رمانتیسیزه‌شدن این اثر فیلم جنگی به معنای متداول نیست. در آن نبردهای بزرگ یا حملات قهرمانانهٔ حماسی وجود ندارد. دشمن، سربازان ژاپنی نیستند (که با ظرافت و به‌عنوان اسیران نظامی بی‌رحم خودشان نمایش داده شده‌اند)، بلکه گرسنگی، بیماری، سادیسم و فرسایش آهستهٔ روح‌اند. فیلم با روشنایی بی‌پروایی هراس روزمرهٔ کار روی راه‌آهن را ثبت می‌کند، اما هرگز به استثمار نمی‌افتد. خشونت هدفمند است؛ هر بیرحمی وزنی است که مردان را خم می‌کند اما نمی‌شکند. بازیگران و انسانیت انتخاب بازیگران بی‌نقص است. رابرت کارلایل یکی از بهترین نقش‌های دوران کاری‌اش را به‌عنوان راینر ارائه می‌دهد، مردی که دردش را به سپری از بدبینی تبدیل کرده است. داستیِ مارک استرانگ لنگر اخلاقی آرام فیلم است؛ مردی که خوبی‌اش ساده‌لوحانه نیست و در همان آتش شکل گرفته که دیگران را ساخته است. تحول سیارن مک‌مِنامین از پاکی زاهدانه تا ایمانی شکسته و بازسازی‌شده، ستون روحانی فیلم است. و جیمز کاسمو، به‌عنوان مسن‌ترین اسیر اردوگاه، لحظاتی از لطف می‌آفریند که حکم قایق‌های نجات را دارند. چرا ۹ از ۱۰ (نه ۱۰ کامل) فیلم سنگین است. عمداً، ضروری و بی‌پوزش سنگین. فیلم خلاصی احساسی‌اش را به‌دست می‌آورد؛ صحنه‌های پایانی بخشش و آواز «When the Saints Go Marching In» توسط «Tartan Army» واقعاً تعالی‌آفرین‌اند، اما رسیدن به آنجا سرمایه‌گذاری عاطفی قابل‌توجهی می‌طلبد که برای برخی تماشاگران خسته‌کننده باشد. علاوه بر این، ساختار فیلم، هرچند مؤثر، از قوس آشنای درام اسیر جنگی پیروی می‌کند و غافلگیری‌های روایی چندانی ارائه نمی‌دهد. نتیجه‌گیری «To End All Wars» فیلمی عمیق، خوش‌بازی و از نظر معنوی طنین‌انداز است. به فهم تماشاگرش احترام می‌گذارد، از پاسخ‌های آسان سر باز می‌زند و بار احساسی‌اش را از طریق شخصیت‌ها و نه احساسات ارزان منتقل می‌کند. برای کسانی که از داستان‌هایی دربارهٔ آنچه ما را می‌شکند و آنچه ما را به ادامه وامی‌دارد لذت می‌برند — آثاری مانند «The Shrink Next Door»، «Alien Nation» یا «Orphan Black» — این فیلم واجب تماشا است. اثری خشن، زیبا و در نهایت زیستن‌آفرین که با تمام انسانیت بی‌پروایش شایستهٔ امتیاز 9/10 است. تماشا کنید اگر: از درام‌های جنگی مبتنی بر شخصیت، داستان‌های پایدار در برابر رنج و آثاری که رنج را همچون محور سازندگی می‌نگرند، لذت می‌برید. اجتناب کنید اگر: دنبال فیلم اکشن سنتی هستید یا در وضعیت روحی برای پذیرفتن وزن عاطفی مستمر نیستید. این فیلم از شما چیزی می‌خواهد... و در ازای آن پاداش می‌دهد.